काठमाडौं, १० कार्तिक । पूर्व अर्थमन्त्री तथा परराष्ट्र मन्त्री डा.प्रकाशचन्द्र लोहनीले अर्थमन्त्री डा.स्वर्णिम वाग्लेलाई आफ्नो पदीय जिम्मेवारीसंग असम्बन्धित परराष्ट्रका मामिलामा धेरै नबोल्न सचेत गराउनुभएको छ ।
उहाँले हिजो सामाजिक सञ्जालबाट डा.वाग्लेलाई चेतावनी दिनुभएको हो । डा.वाग्लेले हालै भारतको एनडीटीभीले आयोजना गरेको एक सम्मेलनमा नेपालमा भारत विरोधी राष्ट्रियताको युग सकिएको बताउनुभएको थियो । उहाँको त्यो अभिव्यक्तिप्रति नेपालमा थरिथरी प्रतिक्रिया उत्पन्न भईरहेको छ ।
सोही अभिव्यक्तिमाथि प्रतिक्रिया जनाउँदै पटकपटक अर्थमन्त्रालय सम्हाल्नुभएका र परराष्ट्र मन्त्री पनि भईसक्नुभएका डा.लोहनीले भन्नुभएको छ,”पश्चिमी विश्वविद्यालयहरूबाट शैक्षिक योग्यता हासिल गरेका अर्थमन्त्री स्वर्णिम वाग्लेले ‘मनरो डक्ट्रिन’को दक्षिण एसियाली संस्करणप्रति अनौठो मोह देखाएको पाइन्छ—जसको वकालत भारतका कुनै पनि सरकारी अधिकारीले अहिलेसम्म गरेका छैनन्। वाग्ले जस्तो विद्वान् व्यक्तिलाई सन् १८२३ मा प्रतिपादित ‘मनरो डक्ट्रिन’को भू-राजनीतिक पृष्ठभूमिबारे पक्कै थाहा हुनुपर्छ। त्यसबेला सैन्य रूपमा कमजोर रहेको अमेरिकाले बेलायतको समर्थनमा फ्रान्सेली र स्पेनीहरूलाई पश्चिमी गोलार्धमा ‘बाठो नबन्न’ चेतावनी दिएको थियो। त्यसयता, ‘मनरो डक्ट्रिन’ अमेरिकी विदेश नीतिको एउटा मुख्य आधारस्तम्भ रहँदै आएको छ। साथै, ल्याटिन अमेरिकामा परिस्थिति हेरी प्रत्यक्ष वा अप्रत्यक्ष रूपमा गरिने अमेरिकी हस्तक्षेपको आधार पनि यही नीति बन्ने गरेको छ। मेरो प्रश्न छः के ‘बालेन सरकार’ (बालेन नेतृत्वको प्रशासन)ले भारतलाई यही नीति अपनाउन सुझाव दिइरहेको हो? के श्री वाग्लेले भारतीय विदेश नीति सम्बद्ध निकायहरूसमक्ष सद्भावनाको सङ्केतका रूपमा यही रणनीति अघि सारिरहनुभएको हो? श्री वाग्लेले आखिर कसको तर्फबाट यी कुराहरू सार्वजनिक गरिरहनुभएको हो भन्ने विषयमा धेरै मानिसहरू अन्योलमा छन्।
उहाँले अगाडि थप्नुभएको छ, “श्री वाग्लेलाई मेरो सुझाव छ, नीतिगत तहमा तपाईंको पहिलो प्राथमिकता आफ्नो मन्त्रालयको कार्यसम्पादन सुधार्ने र व्यापारमा रहेका ुगैर(भन्सार अवरोधु घटाउन ठोस पहल गर्ने हुनुपर्छ, ताकि नेपालका निर्यातजन्य वस्तुहरू सीमानाकामा हप्तौँ वा महिनौँसम्म रोकिन नपरोस्। हालसम्म, विदेश मामिलामा तपाईंले देखाउनुभएको यो सक्रियताको कुनै तुक देखिँदैन।”
